با همکاری انجمن علمی منظر ایران
نویسنده = حسین صبوری
گیاهان دارویی

بررسی تغییرات محتوای آلکالوئیدها و برخی صفات فیزیولوژیک گیاه دارویی تاتوره (Datura stramonium L.) تحت تاثیر تاریخ کاشت و سطوح تراکم بوته

دوره 36، شماره 3، پاییز 1401، صفحه 657-669

https://doi.org/10.22067/jhs.2021.72958.1095

زهرا ایزدی، عباس بیابانی، حسین صبوری، بابک بحرینی نژاد، عبدلطیف قلی زاده

چکیده گیاه تاتوره (Datura stramonium L.) به لحاظ دارا بودن ترکیبات آلکالوئیدی جایگاه ویژه­ای در صنایع دارویی دارد. ترکیبات فیتوشیمیایی مهم موجود در تاتوره به­ویژه آسکوپولامین و هیوسیامین آن را برای صنایع داروسازی مورد توجه قرار داده است. به­منظور بررسی سه سطح تراکم کاشت (6، 10 و 14 بوته در متر مربع) در دو تاریخ (کاشت پاییزه و بهاره) بر رنگدانه­های فتوسنتزی، آلکالوئیدها و عملکرد دانه تاتوره، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار در شرایط مزرعه‌ای طی سال­های زراعی 1397 و 1398 در ایستگاه تحقیقاتی شهید فزوه، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی اصفهان به اجرا درآمد. بر اساس نتایج بدست آمده تاریخ کاشت بر میزان آسکوپولامین و هیوسیامین تاتوره و عملکرد دانه اثر معنی‌داری در سطح یک درصد داشت اما بر رنگدانه­های فتوسنتزی شامل کلروفیل a و b اثر معنی­داری نداشت. همچنین تاریخ کاشت بهاره نیز سبب کاهش صفات مورد بررسی گردید. در واقع تراکم 6 بوته در متر مربع سبب افزایش عملکرد دانه و مقدار هیوسیامین و آسکوپولامین گردید، این در حالی است که، بیشترین مقدار کاروتنوئیدها 462/0 میلی­گرم بر گرم وزن تازه برگ در تیمار 14 بوته در متر مربع مشاهده گردید. در تراکم­های 6 و 10 بوته در متر مربع مقدار رنگدانه­های فتوسنتزی شامل کلروفیل a و کلروفیل b افزایش یافت. همچنین تراکم بوته در تمامی صفات فوق اثر معنی­داری داشت، بطوری‌که بیشترین مقدار آسکوپولامین در تیمار 6 بوته در متر مربع (71/3 میلی‌گرم بر گرم وزن دانه) بدست آمد. در تاریخ کاشت پاییزه عملکرد دانه در تیمار تراکم 6 بوته با 72/1174 کیلوگرم در هکتار بدست آمد. بر اساس نتایج بدست آمده تراکم 6 بوته در هکتار در تاریخ کاشت پاییزه سبب بهبود عملکرد دانه و افزایش هیوسیامین و آلکالوئید گردید.

ارزیابی مدل‌های رگرسیون غیر خطی در آنالیز رشد میوه گردو ایرانی

دوره 29، شماره 3، پاییز 1394، صفحه 451-458

https://doi.org/10.22067/jhorts4.v0i0.24904

عیسی کرامتلو، محمد مهدی شریفانی، حسین صبوری

چکیده مدل های ریاضی رشد و نمو گیاهان از ابزارهای بسیار مهم در مطالعه و بررسی سیستم‌های کشاورزی بوده و از آن‌ها می توان در تصمیم‌گیری و یا طراحی روش‌های مدیریتی، استفاده کرد. این مدل ها می توانند در بررسی تیمارهای مختلف و زمان تاثیر آن‌ها بر روی رشد میوه، پیش‌بینی تاریخ برداشت و روش های مدیریتی مرتبط با نمو میوه استفاده شود. مدل های رگرسیونی زیادی برای توصیف الگوهای رشد سیگموییدی وجود دارد. هدف از این مطالعه، بررسی مدل های رگرسیون غیر خطی رشد میوه بر پایه وزن، طول و عرض میوه و انتخاب بهترین مدل الگوی رشد ذاتی میوه گردو ایرانی بود. از دو مدل دابل سیگموئید و تک مولکولی- لجستیک برای بررسی مدل رشد میوه بر پایه وزن میوه و از چهار مدل ریچارد، گومپرتز، لجستیک و نمایی برای بررسی الگوی رشد بر پایه طول و عرض میوه استفاده شد. برای انتخاب بهترین مدل از چهار معیار کمترین معیار اطلاعات آکائیک، معیار اطلاعات بین شوارتز، جذر میانگین مربعات خطا و بیشترین ضریب تبیین استفاده شد. بر اساس معیارهای انتخاب بهترین مدل، مدل دابل سیگموید، برای شبیه سازی بر اساس وزن میوه و مدل ریچارد، در شبیه سازی بر حسب طول و عرض میوه بهترین مدل شناسایی شدند. این مدل ها به‌طور موثری می توانند در بهبود مدیریت باغ، از جمله آبیاری، کوددهی و عملیات باغداری استفاده شود.