بهبود عملکرد قارچ دکمه‌ای سفید با استفاده از روش گزینش تک‌اسپوری به کمک نشانگر AFLP
دوره 28، شماره 3، پاییز 1393، صفحه 327-337
https://doi.org/10.22067/jhorts4.v0i0.42833
محسن علی‌پور، محمد فارسی، امین میرشمسی کاخکی
چکیده قارچ دکمه‌ای سفید Agaricus bisporus، یکی از قارچ‌های رشته‌ای با اهمیت اقتصادی بالا است. پایداری جدایه‌های این قارچ برای تولیدکنندگان اسپاون و قارچ اهمیت بالایی دارد. در واحدهای تولیدی نژادهای مادری عمدتاً به‌صورت واکشت‌های مکرر بر روی محیط‌کشت غنی تکثیر می‌شوند، که رشد غیر متعارف و عملکرد ضعیف از پیامدهای این امر می‌باشد. دلایل این موضوع تاکنون ناشناخته مانده است. استفاده از نشانگرهای مولکولی یکی از راه‌های ارزیابی و شناخت تغییرات ژنتیکی است. در این مطالعه برای اولین بار از نشانگر تکرارپذیر AFLP برای ارزیابی تغییرات ژنتیکی و کمک به گزینش جدایه‌های تک‌اسپور برتر نژادی تجاری (Holland737) قارچ دکمه‌ای استفاده گردید. 30 جدایه تک‌اسپوری مورد مطالعه از لحاظ سرعت رشد و عملکرد متنوع بودند، وراثت الگوی باندی نشانگر AFLP نیز وجود این تنوع را تأیید نمود. 9 جفت ترکیب آغازگری، 353 باند تولید کرد که از این میان 53 باند در میان 19 جدایه تک‌اسپور به‌صورت چند شکل بودند. نتایج این تحقیق، کارآیی روش گزینش تک‌اسپوری در به‌نژادی این قارچ را مورد تأیید قرار داد. دو جدایه به‌طور متوسط 47 درصد نسبت به نژاد مادری افزایش عملکرد داشتند. هم چنین مشخص گردید که نشانگر AFLP، حساسیت کافی برای شناسایی چندشکلی ژنتیکی جدایه‌های تک‌اسپوری را دارا می‌باشد.
بررسی تنوع ژنتیکی ژنوتیپ‌های انار از هفت منطقه ایران با استفاده از نشانگر AFLP
دوره 26، شماره 3، پاییز 1391
https://doi.org/10.22067/jhorts4.v0i0.15196
زهرا نعمتی، علی تهرانی فر، محمد فارسی، امین میرشمسی کاخکی، سید حسین نعمتی
چکیده انار یکی از مهمترین گیاهان بومی و تجاری-باغبانی در مناطق بیابانی و نیمه بیابانی ایران محسوب می‌شود. از طرف دیگربه علت تاریخچه طولانی کشت انار در ایران، ژنوتیپ‌ها از مناطق مختلف با تشابه‌های آشکار ولی با نام‌های متفاوت کشت شده‌اند. بنابراین برای مدیریت کارآمد و برنامه‌های اصلاحی آینده، تشخیص دقیق ژنوتیپ‌ها مورد نیاز است. در این پروژه DNA ژنومی 31 ژنوتیپ مختلف انار متعلق به هفت استان ایران، توسط نشانگر مولکولی AFLP، با استفاده از هفت ترکیب آغازگری (EcoRI/MseI) مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاصل از تجزیه خوشه‌ای حاکی از وجود شباهت بسیار بالا بین ژنوتیپ‌ها مورد مطالعه بود. همچنین، گروه‌بندی به دست آمده در بسیاری از مواقع با صفات مورفولوژیک موجود مطابقت نداشت. نتایج به دست آمده نشان داد که ژنوتیپ‌ها عموماً مستقل از خاستگاه جغرافیایی و نامگذاریشان گروه‌بندی شده‌اند. شاخص تنوع h، تجزیه و تحلیل هماهنگ اصلی (PCoA)، شاخص Gst و تجزیه واریانس مولکولی (AMOVA)، همگی حاکی از شباهت قابل توجه بین ژنوتیپ‌های مورد بررسی و میزان نسبتاً پایین تنوع در داخل ژنوتیپ‌های هر منطقه بود. تنوع گسترده انار در ایران و سطح پایین چندشکلی بین این ژنوتیپ‌ها، می‌تواند مربوط به ازدیاد رویشی و نوع گرده‌افشانی این گیاه باشد.