گیاهان دارویی
وحید اکبرپور؛ مصطفی مطهری نژاد؛ محمدعلی بهمنیار
چکیده
تغذیه گیاهان با الکلهایی نظیر اتانول و متانول به عنوان منابع کربنی یکی از روشهای مناسب جهت افزایش خصوصیات کمّی و کیفی آنها میباشد. با توجه به اهمیت گیاه دارویی نعناع فلفلی (Mentha piperita L.) در تولید متابولیتهای ثانویه باارزش و همچنین تأثیر اتانول و متانول بر برخی خصوصیات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی این گیاه، آزمایشی گلدانی در قالب ...
بیشتر
تغذیه گیاهان با الکلهایی نظیر اتانول و متانول به عنوان منابع کربنی یکی از روشهای مناسب جهت افزایش خصوصیات کمّی و کیفی آنها میباشد. با توجه به اهمیت گیاه دارویی نعناع فلفلی (Mentha piperita L.) در تولید متابولیتهای ثانویه باارزش و همچنین تأثیر اتانول و متانول بر برخی خصوصیات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی این گیاه، آزمایشی گلدانی در قالب فاکتوریل بر پایه طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در گلخانه تحقیقاتی دانشگاه شاهد در سال 1397 انجام شد. تیمارهای محلولپاشی شامل غلظتهای مختلف صفر، 15، 30 و 45 درصد از اتانول و متانول بود. نتایج نشان داد که اتانول 45 درصد بیشترین تأثیر را بر درصد اسانس، عملکرد اسانس و درصد پروتئین داشت. ولی استفاده از تیمار 15 درصد اتانول بالاترین مقدار را در سایر صفات (ارتفاع بوته، فنل و فلاونوئید کل) به خود اختصاص داد که با تیمار 45 درصد متانول در یک سطح آماری قرار داشت. همچنین بیشترین تعداد برگ و کلروفیل a در تیمار تلفیقی 15 درصد اتانول و 15 درصد متانول مشاهده شد، در صورتیکه بالاترین میزان کلروفیل b و کلروفیل کل مربوط به کاربرد تلفیقی 15 درصد اتانول و 45 درصد متانول بود. بنابراین، با توجه به اثر مثبت محلولپاشی اتانول و متانول در خصوصیات رشدی گیاه نعناع فلفلی، استفاده از این ترکیبات الکلی توصیه میگردد.
بیوتکنولوژی و اصلاح درختان و گل های زینتی
فاطمه بیدرنامنی؛ سید نجم الدین مرتضوی؛ یعثوب شیری
چکیده
ارکیده فالانوپسیس یکی از گونههای زیبا و تجاری از خانواده ارکیده بوده و تحقیقات در زمینه خواص دارویی آن اندک است. این تحقیق با هدف ارزیابی همبستگی کانونی صفات ریختشناسی و فیتوشیمیایی پنج رقم ارکیده فالانوپسیس شامل ‘Dubrovnik’، ‘Memphis’، ‘Andorra’، ‘Bucharest’ و ‘Nottingham’ انجام شد. اندامهای برگ و ریشه حاصل از کشت ...
بیشتر
ارکیده فالانوپسیس یکی از گونههای زیبا و تجاری از خانواده ارکیده بوده و تحقیقات در زمینه خواص دارویی آن اندک است. این تحقیق با هدف ارزیابی همبستگی کانونی صفات ریختشناسی و فیتوشیمیایی پنج رقم ارکیده فالانوپسیس شامل ‘Dubrovnik’، ‘Memphis’، ‘Andorra’، ‘Bucharest’ و ‘Nottingham’ انجام شد. اندامهای برگ و ریشه حاصل از کشت بافت بذر 5 رقم ارکیده در محیط کشت Chen در پژوهشکده کشاورزی دانشگاه زابل در سال 1399 برداشت شد. فاکتورهای تعداد ریشه، طول ریشه، تعداد برگ و طول برگ اندازهگیری شد. پس از تهیه عصاره اتانولی برگ و ریشه میزان فنول کل، فلاونوئید کل و فعالیت آنتی اکسیدانی و در نهایت همبستگی کانونی بین صفات مورفولوژی و فیتوشیمیایی محاسبه شد. نتایج نشان داد که دو متغیر کانونی اول معنیدار میباشد و متغیر سوم معنیدار نشد. اولین متغیر کانونی دارای بیشترین مقدار ویژه 83/65 است و متغیر دوم و سوم کانونی به ترتیب دارای 59/4 و 10/0 مقادیر ویژه است. با توجه به نتایج این تحقیق، متغیر کانونی اول با بالاترین مقادیر ویژه، مربع همبستگی کانونی و بیشترین درصد تجمعی باید در تمام صفات ریختشناسی و فیتوشیمیایی مورد بررسی قرار گیرد. متغیرهای کانونی معنیدار در صفات ریخت شناسی، 94 درصد از واریانس کل متغیرهای فیزیولوژیک را برازش میکند. در حالی که متغیرهای کانونی معنیدار در صفات فیتوشیمیایی 100 درصد از واریانس صفات فیتوشیمیایی را برازش میکند. با توجه به نتایج به دست آمده و درصد بالای برازش در صفات فیتوشیمیایی میتوان نتیجه گرفت صفات فیتوشیمیایی میتوانند با دقت بیشتری همبستگی بین صفات را بیان کنند. همچنین معنیداری همبستگی کانونی بین دو گروه متغیر، ارتباط بین صفات فیتوشیمیایی و ریختشناسی پنج رقم ارکیده فالانوپسیس را نشان داد. به طورکلی آنالیز نتایج این تحقیق نشان داد ارقام ارکیده دارای ترکیبات فنلی و فلاونوئیدی بالایی بوده و بالاترین قدرت مهار رادیکالهای آزاد را در همبستگی کانونی داشتهاند، میتوان از آنها به عنوان دارو استفاده کرد.
گیاهان دارویی
ژاله زندوی فرد؛ مجید عزیزی
چکیده
گل راعی به دلیل خواص ضدافسردگی بارز، یکی از مهمترین گیاهان دارویی است. کمیت و کیفیت نور اثر به سزایی بر خصوصیات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی، رشد و نمو کلی گیاه و تولید متابولیتهای ثانویه دارد. بهطوریکه با تغییرات کمی و کیفی نور میتوان رشد گیاه را در جهت دلخواه دستکاری نمود. در این پژوهش اثر طیفهای مختلف نور با شدت 1000 لوکس شامل ...
بیشتر
گل راعی به دلیل خواص ضدافسردگی بارز، یکی از مهمترین گیاهان دارویی است. کمیت و کیفیت نور اثر به سزایی بر خصوصیات مورفولوژیکی و فیزیولوژیکی، رشد و نمو کلی گیاه و تولید متابولیتهای ثانویه دارد. بهطوریکه با تغییرات کمی و کیفی نور میتوان رشد گیاه را در جهت دلخواه دستکاری نمود. در این پژوهش اثر طیفهای مختلف نور با شدت 1000 لوکس شامل نور سفید، قرمز، سبز و آبی که با فیلترهای رنگی ایجاد شده بر صفات مورفولوژیکی و میزان هیپریسین در گیاهچههای گل راعی (Hypericum perforatum L.) مورد مطالعه قرار گرفت. این آزمایش بصورت طرح کاملاً تصادفی با 10 تکرار در جعبههایی به ابعاد 20×30 و با نشاهایی به ارتفاع 25 سانتیمتر انجام شد. آزمایش در اطاقک رشد بهترتیب با دمای روز و شب 25 و 21 درجه سانتیگراد، رطوبت نسبی 45 درصد، 16 ساعت روشنایی و 8 ساعت تاریکی ادامه یافت. نتایج نشان داد که بیشترین میانگین تعداد برگ، وزن تر و خشک پیکر رویشی و ریشه به گیاهان تیمار شده با نور سفید اختصاص دارد. در صفات ارتفاع گیاه، طول میانگره و تعداد گرهکهای سیاه برگ بیشترین میانگینها به ترتیب (98/22 سانتی متر، 23/1 سانتی متر و 77/17 عدد) مربوط به نور قرمز و کمترین میانگینها به ترتیب (37/16 سانتیمتر، 72/0 سانتیمتر و 88/13 عدد) مربوط نور سفید بود. بیشترین تا کمترین مقدار هیپریسین (0.08، 0.07، 0.05و 0.03 درصد) به ترتیب در گیاهچههای تحت تیمار با فیلترهای نوری قرمز، سفید، آبی و سبز مشاهده شد. بدین ترتیب جهت رشد بهینه گیاهچههای گل راعی به طول موجهای مختلف نوری در طی دوره رشدی گیاه، نیاز است.
فرناز مقدمی؛ خدایار همتی؛ وحید اکبرپور
چکیده
فلاونوئیدها از مواد غذایی هستند که خود بخشی از ترکیبات معطر پلیفنلها میباشند. هسپریدین یکی از فلاونوئیدها میباشد که کاربرد زیادی در درمان بسیاری از بیماریها بویژه واریس پا دارد. هدف از این تحقیق تاثیر نوع بافت و زمان برداشت میوههای لیموترش خوشهای، اورکا و لیسبون بر تولید فلاونوئید هسپریدین میباشد. این تحقیق در قالب آزمایش ...
بیشتر
فلاونوئیدها از مواد غذایی هستند که خود بخشی از ترکیبات معطر پلیفنلها میباشند. هسپریدین یکی از فلاونوئیدها میباشد که کاربرد زیادی در درمان بسیاری از بیماریها بویژه واریس پا دارد. هدف از این تحقیق تاثیر نوع بافت و زمان برداشت میوههای لیموترش خوشهای، اورکا و لیسبون بر تولید فلاونوئید هسپریدین میباشد. این تحقیق در قالب آزمایش فاکتوریل بر پایه طرح کاملاً تصادفی با سه عامل بافت (برونبر، میانبر و درونبر)، زمان برداشت (45، 75، 105 و 135 روز بعد از گلدهی کامل) و رقم (اورکا، لیسبون و خوشهای) در 3 تکرار انجام گرفت. متغییرهای اندازهگیری شده شامل وزن تر میوه، قطر میوه، ضخامت پوست میوه، درصد ماده خشک و مقدار هسپریدین موجود در عصاره بافتهای مختلف میوه بوده است. استخراج مواد با استفاده از متانول و اندازهگیری فلاونوئید با دستگاه HPLC صورت گرفت. نتایج این تحقیق نشان داد که وزن میوه، قطر میوه، ضخامت پوست میوه، مقادیر ماده خشک میوه و همچنین مقدار هسپریدین به شدت تحت تاثیر زمان برداشت میوه بوده است. تغییرات قطر میوه متناسب با وزن آن بوده است. بیشترین میزان وزن میوه در ارقام لیموترش لیسبون و لیموترش اورکا به ترتیب (39/88 و 72/84 گرم) در مرحله چهارم برداشت (135 روز پس از گلدهی کامل) و کمترین آن در لیموترش خوشهای (16/4 گرم) در مرحله اول برداشت (45 روز پس از گلدهی کامل) تولید شد. بیشترین میزان قطر میوه در رقم لیسبون (81/54 میلیمتر) در مرحله چهارم برداشت وکمترین قطر میوه (75/20 میلیمتر) در مرحله اول برداشت در رقم اورکا به وجود آمد. ضخامت پوست میوه ابتدا افزایش سپس کاهش یافته است. در بین ارقام، لیموترش خوشهای بیشترین ضخامت پوست میوه (16/7 میلیمتر) و لیموترش اورکا کمترین (66/4 میلیمتر) ضخامت پوست را داشته است. درصد ماده خشک میوهها در اولین مرحله برداشت افزایش، سپس کاهش یافت. بیشترین درصد وزن خشک در لیموترش خوشهای (83/22درصد) و کمترین آن در لیموترش لیسبون (36/11 درصد) تولید شدهاست. بیشترین میزان هسپریدین (93/1606 میلیگرم در لیتر) در لیموترش لیسبون، 45 روز بعد ازگلدهی کامل به دست آمد و بعد از آن تا زمان برداشت کاهش یافت. بیشترین میزان هسپریدین در بافت میانبر میوه تولید گردید. لیموترش لیسبون بهترین رقم لیمو از لحاظ مقدار هسپریدین در مقایسه با دو رقم دیگر میباشد.
نسترن همتی؛ عظیم قاسم نژاد؛ جواد فتاحی مقدم؛ پونه ابراهیمی
چکیده
متابولیت های موجود در میوه مرکبات دارای خواص آنتی اکسیدانی بوده و کاربرد زیادی در صنایع دارویی، غذایی و آرایشی و بهداشتی دارند. تحقیق حاضر با هدف مقایسة میزان فنل کل، فلاونوئید کل و خصوصیات آنتی اکسیدانی گوشت و پوست میوه مرکبات با بررسی اثر پایه و درخت پیوندی بر این پارامترها در قالب فاکتوریل بر پایه طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار اجرا ...
بیشتر
متابولیت های موجود در میوه مرکبات دارای خواص آنتی اکسیدانی بوده و کاربرد زیادی در صنایع دارویی، غذایی و آرایشی و بهداشتی دارند. تحقیق حاضر با هدف مقایسة میزان فنل کل، فلاونوئید کل و خصوصیات آنتی اکسیدانی گوشت و پوست میوه مرکبات با بررسی اثر پایه و درخت پیوندی بر این پارامترها در قالب فاکتوریل بر پایه طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار اجرا شد. خواص آنتی اکسیدانی به روش DPPH، مقدار فنل کل به روش فولینسیوکالتیو و مقدار فلاونوئید کل به روش آلومینیوم کلراید و با استفاده از دستگاه اسپکتروفتومتر اندازهگیری شد. نتایج نشان داد که سه فاکتور پایه و رقم و بافت اثر معناداری بر روی میزان فنل کل، فلاونوئید کل و خصوصیات آنتی اکسیدانی عصاره بخش های دوگانه میوه مرکبات دارد. بیشترین میزان ترکیبات فنل کل (09/21 میلی گرم در گرم) در پوست رقم مورو روی پایه شلمحله تولید شده است. فلاونوئید کل تحت تاثیر بافت میوه، رقم و پایه قرار داشت. بیشترین میزان آن در پوست ارقام مورو و مارس بر روی پایه یوزو مشاهده شد. همچنین بیشترین میزان فعالیت آنتی اکسیدانی (51/85 درصد) در پوست میوه پایه بذری سیتروملو مشاهده شد. با این که بین ترکیبات آنتیاکسیدانی میوة درخت پیوندی با پایه تفاوت معنیداری وجود داشت لیکن عدم مشاهده رابطة مشخصی بین آنها میتواند ناشی از وجود تفاوت در ویژگیهای شیمیایی و فیزیولوژیکی هر میوه (رقم پیوندی یا پایه) باشد.
