اثر دور آبیاری بر برخی از خصوصیات رشدی پرتقال تامسون ناول پیوند شده بر روی سه پایه مرکبات

نوع مقاله : مقالات پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه گیلان

2 موسسه تحقیقات مرکبات کشور

چکیده

در این پژوهش، اثر دور آبیاری بر خصوصیات رشدی پرتقال تامسون ناول پیوند شده روی سه پایه به‌صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوک کامل تصادفی در زمان با سه تکرار در موسسه تحقیقات مرکبات کشور واقع در رامسر، ارزیابی گردید. فاکتورها شامل نوع پایه در سه سطح (پونسیروس (Poncitus trifoliata)، ترویرسیترنج (Citrus sinensis  Poncitus trifoliata) و نارنج Citrus aurantium)) و دور آبیاری در چهار سطح ( 2، 4، 6 و 8 روز یک بار) و شش زمان نمونه‌برداری با فاصلة هر 16 روز یک‌بار شامل T1 (22/3/89)، T2(8/4/89)، T3(24/4/89)، T4(9/5/89)، T5(25/5/89) و T6 (10/6/89) بودند. در طی دوره تیمار آبیاری صفات رویشی از قبیل ارتفاع پیوندک، تعداد برگ، قطر پایه و پیوندک، درصد رطوبت برگ و میزان کلروفیل برگ اندازه‌گیری شدند. هم‌چنین پس از اتمام دوره آزمایش، میزان نیتروژن، فسفر و پتاسیم مخلوط خاکی نیز اندازه‌گیری گردیدند. نتایج نشان داد که زمان نمونه برداری، نوع پایه و دور آبیاری بر خصوصیات رشدی مطالعه شده پیوندک و پایه تاثیر می‌گذارد. ارتفاع پیوندک، تعداد برگ، قطر پایه و پیوندک با گذشت زمان افزایش یافتند، به طوری‌که میزان افزایش در تمام صفات تا زمان T3 معنی‌دار بود، ولی از زمان T3 تا T6 میزان افزایش معنی‌دار نبود. تفاوت بین پایه‌های مختلف در جذب عناصر غذایی در فواصل آبیاری کوتاه (دو روز) بیش‌تر دیده شد. پایه پونسیروس نسبت به دو پایه دیگر از نظر جذب عناصر غذایی در شرایط تنش خشکی کارآتر بود و با افزایش فواصل آبیاری میزان نیتروژن، فسفر و پتاسیم باقی مانده در ترکیب خاکی که پایه‌های پونسیروس در آن قرار داشتند، کم‌تر بود. در مجموع، پایه‌های استفاده شده در این پژوهش که از پایه‌های رایج مرکبات در شمال ایران هستند، در شرایط تنش خشکی، برتری چندانی از لحاظ صفات رویشی نسبت به یکدیگر نشان ندادند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effect of Irrigation Duration on Some of characteristics Growth Thomson Navel Orange Grafted on Three Citrus Rootstock

نویسندگان [English]

  • M. Ghasem Nejad 1
  • A. Momenpour 1
  • A.R. Abdolahpour 1
  • A.R. Sheiykh Eshkevari 2
1 University of Guilan
2 Citrus Research Institute. Ramsar
چکیده [English]

In this research, the effect of irrigation duration on growth characteristics of Thomson navel orange grafted on three rootstocks was evaluated in Complete Randomized Block Design in Iran Citrus Research Institute. Factors included rootstock in three levels (Poncirus (Poncitus trifoliate), citrange (Citrus sinensis  Poncitus trifoliata) and sour orange (Citrus aurantium)) duration of irrigation in four levels (2, 4, 6 and 8 once days) and time in six levels (T1, T2, T3, T4, T5 and T6). In the during irrigation, vegetative traits such as scion height, leaf number, diameter of rootstock and scion, leaf water content and chlorophyll value were measured. Also, at the end of the experimental period, amount of nitrogen, phosphorus and potassium in soils mixtures were determined. The results showed that time of sampling, type of rootstock and duration of irrigation can affect on growth characteristics of studied rootstock and scion. Height of scion, leaf number, diameter of rootstock and scion were increased so that the increase for all traits to time T3 was significant, but from time T3 to T6 was not. The difference among different rootstocks in the absorption of nutritional elements in short time (two days) was more. Poncirus rootstock in uptake of nutritional elements in drought stress was more efficient than other rootstocks and with increase in intervals of irrigation, amount of nitrogen, phosphorus and potassium in soil mixture of Poncirus rootstock, was less. Overall, studied rootstocks in this research which are common citrus rootstocks in north of Iran, in drought stress conditions, did not show superiority over others in growth characteristics.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Scion height
  • Thomson navel orange
  • Rootstock
  • Drought stress
  • Citrus
1- احیایی ع. 1376. شرح روش‌های تجزیه شیمیایی خاک. موسسه تحقیقات خاک و آب، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ایران، تهران. 167 صفحه.
2- علیزاده ا. 1378. رابطه آب، خاک، گیاه. انتشارات آستان قدس رضوی. 353 صفحه.
3- کافی م.ف. و مهدوی دامغانی ع.1386. مکانیسم‌های مقاومت گیاهان به تنش‌های محیطی. انتشارات دانشگاه فردوسی مشهد. 467 صفحه.
4- Baker R.J. 1994. Breeding methods and selection indices for improved tolerance to biotic and abiotic stresses in cool season food legume. Euphytica, 73: 67-72.
5- Cohen P., and Goell J. 1988. Fruit growth and dry matter accumulation in grape fruit during periods of water with holding and after irrigation. Journal of Plant Physiology, 15(5): 633-639.
6- Davies F.S., and Albrigo L.G. 1994. Citrus. CAB International. 345 Pp.
7- Davies F.S., and Zalman G.R. 2002. Fertilization, rootstock, growth and yield of young Rhode red Valencia orange trees. Pro. Fla. State Hort. Soc, 115: 14-17.
8- Faliveen S., Giddings J., Kardy S., and Sanderson G. 2007. Managing citrus orchard with less water. www.dpi.nsw.gov.au/primefacts.
9- Garcia F., Syvertsen J.P., and Perez J.G. 2007. Response to flooding and drought stress by two citrus rootstock seedlings with different water use efficiency. Physiology Plantarum, 130: 532-542.
10- Gomez M.M., Lagoa A.M., Medina C.L., Machado E.C., and machado M.A. 2004. Inter actions between leaf water potential, stomata conductance and abscisic acid content of orange trees submitted to drought stress. Journal of Plant Physiology, 16[3]: 155-161.
11- Iyenger B.R.V., Iyer C.P.A., and Sullaamath V. 1982. Influence of Rootstocks on the leaf Nutrient Composition of two scion cultivars of Mandarin. Sciatica Horticulturae, 16:163-169.
12- Montieth J.L. 1986. Significance of the coupling between saturation vapor pressure deficit rainfalls in monsoon climates. Experimental Agriculture, 22: 329-338.
13- Quaggio J.A., Junior D.M., Cantarella K., Stuchi E.S., and Sempionato O.R. 2004. Sweet orange trees grafted on selected root stocks fertilized with Nitrogen and potassium. Pesq. Agropec. Bras. Brasilia, 39:55-60.
14- Rodrigues J.G., Edvardo P.M.J., Forner B., and Angeles F. 2010. Citrus rootstocks response to water stress. Sciatica Horticulturae, 126: 95-102.
15- SAS Institute. 2000. SAS/STAT User’s Guide. SAS Institute, Cary, NC, USA. 14.
16- Shao H.B., Chu L.Y., Jalel C.A., and Zhao C.X. 2008. Water deficit stress induced anatomical change in higher plants. C.R.Biologies, 331:215-225.
17- Treeby M.T., Henriod R.E., Bevington K.B., Milan D.J., and Story R. 2007. Irrigation management and Rootstock effect on Navel orange fruit quality. Agriculture Water Management, 9:24-32.
18- Umar S.N., Rao R., and Sekhon GS. 1993. Differential effect of moisture stress and potassium levels on growth and k uptake in sorghum. Indian Journal of Plant Physiology, 36: 94-97.