علوم باغبانی

چکیده چکیده کارکردهای فراوان فضای سبز و نقش محوری گیاهان پوششی خصوصا گراس‌های چمنی در این مکان‌ها باعث شده است که به سرعت بر سطح این گیاه زیبا در شهرها افزوده شود. این تحقیق به منظور بررسی پاسخ‌های بخش هوایی و میزان تحمل گراس‌های چمنی بومی و وارداتی در برابر تنش خشکی به صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی نامتعادل در سال 1385 به اجرا درآمد. گونه‌های مختلف گراس در سه سطح شامل 1-Festuca arundinacea وارداتی، 2- Lolium perenne وارداتی، 3- Festuca arundinacea بومی و آبیاری در 6 سطح شامل 1- تنش متوسط، 2- تنش شدید، 3- رشد مجدد از تیمار تنش شدید و به همراه سه گروه از گلدان‌های آبیاری کامل که به عنوان شاهد همزمان با هریک از سه سطح تنش تخریب می‌شدند، تیمارهای این آزمایش را تشکیل می‌دادند. تعداد تکرارها برای سطوح آبیاری کامل 3 و برای سطوح تنش و رشدمجدد 4 در نظر گرفته شد. نتایج این تحقیق نشان می‌دهد با اعمال تنش شدید خشکی در تیمار 25% ظرفیت زراعی، وزن خشک گراس‌ها معادل 4/26 درصد نسبت به شاهد کاهش یافت. از طرف دیگر کاهش شدید عرض برگ و بالتبع آن کاهش سطح کل ومجموع طول برگها در گراس‌های جنس فستوکا به همراه افزایش عمومی میانگین ضخامت برگ، کاهش تلفات آب به صورت تبخیر و تعرق را شامل شد. پارامتر تغییر کیفیت4 و همچنین افت محتوای کلروفیل برگ از وضعیت آبیاری کامل تا تنش شدید خشکی برای توده بومی فستوکا کمترین و برای گونه اصلاح شده لولیوم پرنه بیشترین مقدار را دارا بود. در مدت 14 روز آبیاری و رشد مجدد نیز وزن خشک بخش هوایی، عرض برگ، سطح کل، مجموع طول برگها، کیفیت بصری و محتوای کلروفیل کل برگها به ترتیب برابر 2/18، 3/103، 4/74 ، 8/28 ، 1/64 و 8/40 درصد افزایش و میانگین ضخامت برگ دراین حالت نسبت به شرایط تنش شدید خشکی 2/53% کاهش یافت. واژه‌های کلیدی: بازیافت، تنش خشکی، فستوکای بومی، کیفیت بصری، محتوای کلروفیل

چکیده چکیده به منظور بررسی نقش عناصر در عارضه زودخندانی و تاثیر مواد فنولیک و گالیک اسید در کنترل زهرابه آفلاتوکسین، از بین ارقام پسته موجود در ایستگاه تحقیقات پسته رفسنجان، در هنگام برداشت محصول از درختان 3 رقم پسته که بصورت آزاد گرده افشانی شده بودند، میوه‌های 15 خوشه از هر رقم به طور تصادفی جمع آوری و ترکیبات فنولیک کل و مقدار اسید گالیک در پوست سبز پسته تعیین شدند. همچنین از درختان هر رقم تعداد زیادی از هر نوع میوه زودخندان، شکاف نامنظم و سالم جمع آوری و پوست سبز آنها برای تعیین عناصر ماکرو ومیکرو مورد آزمایش قرار گرفتند. این آزمایشات بصورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی اجرا و نتایج بدست آمده بر اساس گروهبندی دانکن توسط نرم افزار SAS و Sigma Plot در 3 تکرار مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. بیشترین مقدار ازت (15/2% ) در پوست سبز میوه‌های سالم و کمترین میزان در پوست سبز میوه‌های زودخندان و شکاف نامنظم دیده شد (94/1 و 97/1 درصد ). بیشترین مقدار منیزیم در پوست سبز میوه‌های سالم و کمترین مقدار منیزیم در پوست سبز میوه‌های زودخندان تعیین گردید ( 10/0 درصد ). بیشترین میزان مواد فنولیک در پوست سبز میوه‌های رقم اوحدی (mg/100g 1398) و کمترین مقدار (mg/100g 1131) در پوست سبز میوه‌های رقم احمد آقایی بدست آمد. نتایج نشان داد که افزایش مقدار مواد فنولیک سبب کاهش یا مهار تولید زهرا به آفلاتوکسین در میوه پسته می‌گردد. واژه‌های کلیدی: آفلاتوکسین، پسته، پوست سبز، مواد فنولیک، گالیک اسید

چکیده چکیده قارچ شی‌تاکه ) Lentinulus edodes(Berk) Singer/Pegler ( از لحاظ تولید مرتبه دوم را در میان قارچ‌‌های خوراکی مهم دنیا به خود اختصاص داده است. این قارچ به خاطر طعم و مزة بی‌نظیر و همچنین خواص دارویی مدتهای مدیدی است که مورد توجه ویژه قرار گرفته است. این تحقیق به منظور بهینه‌‌سازی شرایط محیطی برای تولید قارچ "شی‌تاکه" اجرا شد. در ابتدا اثر نوع محیط کشت (در چهار سطح)، pH ( در سه سطح)، دما (در دو سطح) و تاثیر متقابل آنها بر رشد شعاعی میسیلیوم در محیط کشت جامد بررسی شد. سپس تاثیر نوع محیط کشت و pH بر وزن میسلیوم در محیط کشت مایع و دمای 25 درجه سانتی‌گراد مورد ارزیابی قرارگرفت. نوع طرح آماری در هر دو آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب کاملا تصادفی با 4 تکرار بود. نتایج حاصله نشان داد که در محیط جامد اثر نوع محیط کشت، pH و دما بر سرعت رشد میسلیوم در سطح 1 درصد معنی‌دار است. اثر متقابل بین محیط کشت و pH ، دما و محیط کشت و pH و دما نیز در سطح 1 درصد معنی‌دار شد. مقایسه سرعت رشد میسلیوم در محیط‌های کشت جامد نشان داد که بیشترین سرعت رشد (54/8 میلی‌متر در روز) در محیط‌های دست‌‌ساز 1 و 2 بدست آمد و کمترین سرعت رشد (20/6 میلی‌متر در روز) در محیط دست‌ساز3 مشاهده شد. افزایش دما از 25 به 27 درجه سانتی‌گراد منجر به کاهش معنی‌داری در سرعت رشد گردید. افزایش pH از 5/4 به 5/6 نیز منجر به کاهش رشد گردید و بیشترین سرعت رشد در 5/4=pH مشاهده شد. در محیط کشت مایع نیز تاثیر نوع محیط کشت و pH در سطح 5 درصد معنی‌دار بود. بیشترین وزن میسلیوم در محیط مایع متعلق به محیط‌های دست‌‌ساز بود و برعکس محیط کشت جامد، بهترین عملکرد میسلیوم در 5/5 pH= بدست آمد. واژه های کلیدی: شی‌تاکه، سرعت رشد میسلیوم، رشد رشته‌ای، وزن میسلیوم

چکیده چکیده به منظور بررسی اثرات نیتروژن و تراکم کاشت بر صفات مورفولوژیک ، وزن خشک، میزان اسانس و درصد کامازولن گل های بابونه (Matricaria recutita) اصلاح شده (رقم تتراپلوئید Bodegold)، آزمایشی در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد در سال 86-1385 انجام شد. تیمارهای تراکم شامل 20، 25، 40 و 50 بوته در مترمربع در کرت‌های اصلی و تیمارهای نیتروژن شامل 0، 10 و 20 گرم (کود اوره، 46 درصد نیتروژن خالص) در مترمربع در کرت های فرعی قرار داده شدند. در زمان گلدهی کامل، قطر گل، قطر نهنج و ارتفاع بوته اندازه گیری شدند. وزن خشک گلها، درصد و عملکرد اسانس و درصد کامازولن در تیمارهای مختلف مورد مقایسه قرار گرفتند. نتایج حاصله نشان داد که اگرچه قطر گل، قطر نهنج و ارتفاع بوته با افزایش تراکم بوته و میزان کود اوره مصرفی افزایش یافتند، اما این افزایش از لحاظ آماری معنی دار نبود. از طرف دیگر، افزایش تراکم بوته تا سطح 50 بوته در مترمربع باعث افزایش عملکرد گل خشک و عملکرد اسانس شد. عملکرد گل خشک، درصد و عملکرد اسانس و درصد کامازولن با افزایش کود اوره تا سطح 20 گرم در مترمربع افزایش یافتند، اثر متقابل تراکم بوته و میزان کود اوره بر عملکرد گل خشک و عملکرد اسانس معنی دار بود، اما بر درصد اسانس، درصد کامازولن و صفات مورفولوژیک تاثیر معنی داری نداشت. با توجه به عملکرد گل خشک و عملکرد اسانس، بهترین تیمار برای این رقم 20 گرم اوره در تراکم 50 بوته در مترمربع می باشد. واژه های کلیدی: اسانس، بابونه، تراکم بوته،کامازولن، نیتروژن

چکیده چکیده به منظور آنالیز رشد و بررسی تغییرات کربوهیدراتهای غیر ساختمانی ساده (ساکارز،گلوکز و فروکتوز) در هنگام تشکیل سوخ در ارقام قرمز آذرشهر، زرگان، سفید نیشابور و سفید قم آزمایشی در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا گردید. بذور در اواسط اسفند درخزانه کشت و اواخر اردیبهشت به زمین اصلی منتقل شدند. شروع تشکیل سوخ با تجمع کربوهیدراتها درغلاف برگ همراه بود. قبل و بعد از تشکیل سوخ (حدود20روز بعد از تشکیل سوخ) حداکثر مقدار کربوهیدراتهای غیر ساختمانی ساده به رقم سفید قم تعلق داشت. حداکثر و حداقل درصد افزایش کربوهیدراتهای غیر ساختمانی ساده به ترتیب مربوط به گلوکز و ساکارز بود. نتایج آنالیز رشد مشخص نمود که در همه ارقام مورد بررسی، مرحله رشد کند تا حدود 75 روز بعد از جوانه زدن ادامه داشته و سپس مرحله رشد سریع برگ آغاز شد. در رقم زرگان زودتر تشکیل شدن سوخ و بالاتر بودن سرعت رشد این اندام در بیشتر دوره رشد ونمو اندام مزبور سبب افزایش عملکرد این رقم نسبت به سایر ارقام گردید. همبستگی مثبت و معنی داری در سطح 1% (48 % r=) بین سرعت رشد نسبی و سرعت آسمیلاسیون خالص مشاهده شد. رقم زرگان حداکثر عملکرد کل و قابل فروش را تولید نمود و این رقم برای کشت درمنطقه کرج توصیه می‌شود. واژه‌های کلیدی: پیاز، عملکرد،کربوهیدرات، آنالیز رشد، سرعت آسمیلاسیون خالص

چکیده چکیده به منظور بررسی تأثیر مقدار مصرف و نحوة تقسیط نیتروژن بر عملکرد غده و سایر خصوصیات کمی‌ ارقام سیب‌زمینی، آزمایشی طی سال‌های زراعی 86-1384 در مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی اجراء شد. فاکتورهای مورد مطالعه عبارت بودند از مقادیر مختلف نیتروژن شامل صفر (شاهد)، ‌90، 180 و 270 کیلوگرم نیتروژن در هکتار، سطوح مختلف تقسیط نیتروژن شامل تقسیط به نسبت مساوی در دو مرحلة سبزشدن و خاکدهی پای بوته‌ها و تقسیط به نسبت مساوی در سه مرحله کاشت، سبز شدن و خاکدهی پای بوته‌ها و ارقام سیب‌زمینی شامل فونتانه، کوراس، آگریا، میریام، کاسموس و پیکاسو که بصورت آزمایش کرت‌های دوبار خرد شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی مورد بررسی قرار گرفتند. با افزایش مصرف نیتروژن، وزن خشک اندام‌های هوایی، میانگین طول ساقه،‌ تعداد غده در بوته،‌ عملکرد کل غده،‌ عملکرد غده‌های بازارپسند (g 85

چکیده چکیده روند تغییرات در تعداد و سطح برگ، وزن خشک بوته و تأثیر آنها بر وزن، تعداد میوه و عملکرد بوته در ارتباط با دمای محیط در دو رقم خیار گرین‌گولد و داروید اصلاح نشده ( بومی هند) با یک رقم خیار اصلاح شده سوپردامینوس در سال زراعی 86 در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه گرگان مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج نشان داد که ارقام سوپردامینوس، داروید و گرین گولد به ترتیب با میانگین تولید 99/4، 74/17 و 5/28 عدد برگ اولین گل را تشکیل می دهند. در این بررسی مشخص گردید که در هر سه رقم، تولید روزانه برگ، سطح برگ و یک گرم وزن خشک با افزایش تعداد روزهای پس از کاشت، افزایش می یابد. همچنین مشاهده شد با افزایش رشد، از مقدار مجموع درجه حرارت لازم برای تولید یک برگ، یک سانتیمترمربع سطح برگ و یک گرم وزن خشک کاسته می شود به طوری که در مرحله برداشت میوه به کمترین مقدار خود می رسد. میزان دمای لازم تا شروع تشکیل میوه در ارقام سوپردامینوس، داروید و گرین گولد به ترتیب 5/470، 485 و 25/593 درجه روز به دست آمد. تعداد میوه های تشکیل شده در هر بوته، همبستگی منفی (86/0-) با وزن آنها نشان داد. همچنین بین تعداد روز لازم تا زمان اولین برداشت، همبستگی منفی (93/0-) با تعداد میوه و همبستگی مثبت (91/0) با وزن میوه وجود داشت (01/0>p). بر اساس نتایج به دست آمده، به رغم تفاوت هایی که از لحاظ سطح برگ، وزن خشک بوته و همچنین مرفولوژی گیاهی بین ارقام مورد بررسی وجود داشت اما اختلافی در عملکرد نهایی بین این ارقام دیده نشد. اندازه گیری و ارزیابی تولید برگ (تعداد برگ) در این ارقام، در طی مراحل مختلف اندازه گیری، روندی مشابه و یکسان را نشان داد، به طوری که می توان تعداد برگ ها را به عنوان معیاری برای مشخص نمودن مراحل مختلف نموی این گیاه به کار برد. واژه های کلیدی: خیار، دما، تعداد برگ، سطح برگ، وزن خشک، عملکرد

چکیده چکیده در سالهای اخیر استفاده از سیستم کشت بدون خاک در گلخانه‌های تولید سبزی‌های مختلف در ایران گسترش زیادی یافته است. اغلب تولید کنندگان از سیستمهای متکی بر بسترهای مصنوعی استفاده می‌کنند. برخی از بسترهای مورد استفاده ظرفیت نگهداری آب کمی دارند که باعث هدر رفتن مقدار زیادی از محلول مصرفی می‌گردد. از سویی دیگر ضعف ریشه گیاه خیار در جذب آب و عناصر غذایی بویژه در شرایطی نظیر دمای پایین بستر باعث کاهش میزان جذب، بروز علائم کمبود و کاهش عملکرد گیاه می‌گردد. این عوامل می‌توانند کارایی مصرف آب وکود توسط گیاه را کاهش داده و باعث افزایش هزینه‌های تولید گردند. در این تحقیق تلاش شده تا امکان افزایش کارایی مصرف آب و کود توسط خیار گلخانه‌ای به وسیله ی ابرجاذب و پیوند روی پایه کدو مسمائی مورد ارزیابی قرار گیرد. نتایج بدست آمده نشان داد که اختلاط ابرجاذب با بستر سبب بهبود خواص فیزیکی بستر و افزایش قدرت نگهداری آن می‌گردد. این موضوع سبب گردید که کسر زهکشی بستر کاهش یافته و ضمن افزایش میزان عملکرد، کارایی مصرف آب و کود توسط گیاه نیز به دلیل کم شدن کسر زهکشی بهبود یابد. گیاهان پیوندی نیز بعلت برخورداری از سیستم ریشه قویتر توانستند در بسترهای فاقد ابرجاذب عملکرد و کارایی مصرف آب و کود بهتری نسبت به گیاهان غیرپیوندی داشته باشند. واژه‌های کلیدی : ظرفیت نگهداری آب، کسر زهکشی، عملکرد، ابرجاذب

چکیده چکیده یخ زدگی جوانه‌ها، پوست و چوب درختان در طول زمستان از مهمترین عوامل مهم محدود کننده تولید میوه می‌باشد. انتخاب وگسترش ارقامی با عملکرد و کیفیت بالا و بدون توجه به میزان مقاومت آنها موجب گسترس بیشتر خسارت و صدمات وارده است. در این پژوهش، میزان مقاومت نسبی برخی ارقام هلو و شلیل در مقابل افت ناگهانی دما و سرمای شدید، در شرایط طبیعی فصل زمستان سال 1386 در شرایط آب وهوایی مشهد بررسی شد. ایستگاه هواشناسی منطقه مورد آزمایش (ایستگاه گلمکان) حداقل دمای مطلق سال را در بیست و چهارم دی ماه برابر 22- درجه سانتیگراد ثبت نمود که با آب و هوای مشهد اندکی تفاوت داشت. آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. با روش نشت یونی نسبی جوانه‌های زایشی، رویشی، چوب یکساله و چوب دوساله ارقام هلوی جی اچ هیل، البرتا، ردهون، سرخ و سفید مشهد و قرمز مشهد و ارقام شلیل ایندیپندنس، کیوتا، نکتارد6 و استارگلد مورد بررسی واقع شدند. در بین ارقام هلو و شلیل مورد مطالعه، رقم هلوی سرخ و سفید مشهد و هلوی قرمز مشهد که ارقام بومی ایران می‌باشند، مقاوم ترین جوانه‌های زایشی را داشتند که با سایر ارقام هلو و شلیل بجز رقم شلیل ایندیپندنس تفاوت معنی داری نداشتند. حساس ترین جوانه‌های زایشی را رقم شلیل ایندیپندنس و مقاوم ترین جوانه‌های رویشی را رقم هلوی سرخ و سفید مشهد و رقم ردهون در بین ارقام هلو و رقم نکتارد6 و رقم کیوتا در بین ارقام شلیل دارا بودند. نشت یونی نسبی چوب یکساله در ارقام هلو کمتر از ارقام شلیل بود. اما نشت یونی نسبی بین خود ارقام هلو تفاوت معنی داری نداشت و رقم نکتارد6 نیز با ارقام هلو تفاوتی نداشت. هلوی رقم سرخ وسفید مشهد (به ترتیب 33/93 و 50/136میلی گرم در لیتر)، در بین ارقام مورد مطالعه بیشترین مقدار کربوهیدرات‌های محلول (قند) را در جوانه‌های زایشی و چوب یکساله داشت. نتایج حاصل از اندازه گیری مقدار قند با میزان نشت یونی نسبی اندازه گیری شده و مشاهدات ظاهری انجام شده همبستگی مثبت داشت و نشان داد، هرگاه مقدار قند در عضوی بیشتر و نشت یونی آن کمتر بود، میزان حساسیت آن عضو نیز به سرما کمتر بود. واژه‌های کلیدی : ارقام هلو و شلیل، سرمازدگی، نشت یونی نسبی، مشاهدات ظاهری، قند

چکیده چکیده سیلیسیوم یکی از عناصر مفید برای گیاهان محسوب می‌شود، ولی مطالعات جدید نشان داده که این عنصر نقش بسیار مهمی در مقاومت گیاهان به تنش‌های محیطی از جمله تنش شوری دارد. بدین منظور و جهت ارزیابی تاثیر سیلیسیوم و شوری بر روی خصوصیات رویشی ، عملکرد و کیفیت میوه توت فرنگی(Fragaria × ananassa Duch) ، رقم سلوا آزمایشی با سه سطح سیلیسیوم (mM 2و 1، 0 ) و سه سطح کلرید سدیم (mM 40و 20، 0) به صورت فاکتوریل و در قالب طرح کاملاً تصادفی با چهار تکرار در شرایط کنترل شده گلخانه ای و به صورت آبکشت انجام شد. شاخص‌های عملکرد و خصوصیات کیفی میوه در طول آزمایش اندازه گیری شد. همچنین خصوصیات فیزیولوژیکی ازجمله شاخص کلروفیل و محتوای رطوبت نسبی برگ نیز مورد ارزیابی قرار گرفت .در پایان آزمایش کل گیاهان از بستر خارج شده وخصوصیات رویشی شامل سطح برگ و وزن تر و خشک اندام‌های هوایی و ریشه اندازه گیری شد. نتایج نشان داد که شوری اثر کاهنده معنی داری بر روی شاخص‌های رشد ونموی گیاه داشت. به طوریکه تعداد برگ ، سطح برگ و وزن تر و خشک برگ و ریشه با افزایش غلظت کلرید سدیم کاهش و با افزودن سیلیسیوم به محلول غذایی در شرایط شوری، افزایش یافت. شاخص‌های عملکرد در شرایط شوری کاهش و با کاربرد سیلیسیوم ، به طور معنی داری افزایش یافت. شاخص کلروفیل تحت تاثیر تیمارها قرار نگرفت، ولی محتوای رطوبت نسبی برگ در شرایط شوری کاهش و با تیمارسیلیسیوم افزایش یافت. افزایش غلظت سیلیسیوم و کلرید سدیم در محلول غذایی ، اسیدیته قابل تیتراسیون را افزایش داد ، ولی دیگر خصوصیات کیفی میوه ، تحت تاثیر تیمارها قرار نگرفتند. بر اساس نتایج حاصل می‌توان استفاده از سیلیسیوم را در شرایط شوری ، توصیه نمود. واژه‌های کلیدی: توت فرنگی، سیلیسیوم، شوری، عملکرد، کیفیت