بررسی پاسخ‌های فیزیولوژیکی چهار گونه گوجه فرنگی به تنش خشکی

نوع مقاله : مقالات پژوهشی

نویسندگان

محسن محمودنیا میمند

محمد فارسی

سید حسن مرعشی

پرویز عبادی

دانشگاه فردوسی مشهد

https://doi.org/10.22067/jhorts4.v0i0.18252

چکیده

مطالعه پاسخ فیزیولوژیکی گوجه فرنگی زراعی به عنوان یک گیاه مدل مطلوب، همراه با گونه های وحشی مقاوم به خشکی آن در شرایط تنش کم آبی، می‌تواند به درک بهتر مکانیسم های مقاومت به خشکی و همچنین اصلاح گوجه فرنگی زراعی کمک کند. به منظور بررسی اثر تنش خشکی بر روی محتوای آب نسبی برگ، میزان نشت الکترولیت و پارامترهای فتوسنتزی در چهار گونه گوجه فرنگی (یک گونه زراعی و سه گونه وحشی) در دو سطح آبیاری (ظرفیت زراعی و 40 درصد ظرفیت زراعی) و چهار دوره زمانی (قبل از تنش، 10 روز بعد از تنش، 20 روز بعد از تنش و بازیابی) آزمایشی فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار در اتاقک رشد انجام شد. نتایج نشان داد که محتوای آب برگ گیاهان گوجه-فرنگی در حین تنش به طور معنی داری کاهش می یابد، اما بعد از بازیابی دوباره به حالت اولیه باز می گردد. در بین گونه های مورد آزمایش گونه زراعی بیشترین کاهش محتوای نسبی آب برگ را نشان داد. میزان نشت الکترولیت در شرایط تنش نسبت به عدم تنش افزایش معنی داری داشت. گونه زراعی و گونه وحشی مقاوم pennellii کم‌ترین تغییر نشت الکترولیت را نشان دادند. میزان نشت الکترولیت گونه pennellii بعد ازآبیاری مجدد کاهش یافت و به شرایط طبیعی بازگشت که این نشان دهنده قدرت بالای این گونه در حفظ و بازیابی غشای سلولی است. میزان فتوسنتز و عملکرد کلروفیل فلورسانس در دو گونه وحشی مقاوم به خشکی بر خلاف گونه زراعی در تنش افزایش یافت. نتایج نشان داد که هر یک از گونه مورد بررسی با توجه به مکانیسمی که جهت مقابله با تنش خشکی استفاده می کند در یک یا چند خصوصیت نسبت به سایر گونه ها برتری دارند. بنابراین پشنهاد می شود جهت بررسی های آتی (مولکولی) برای خصوصیات مختلف از گونه های متفاوت استفاده شود.

کلیدواژه‌ها

خشکی

گوجه فرنگی

محتوای نسبی آب برگ

نشت الکترولیت

فتوسنتز

عملکرد فلورسانس کلروفیل

20.1001.1.20084730.1391.26.4.9.2

---

عنوان مقاله English

Physiological Responses to Drought Stress in four Species of Tomato

نویسندگان English

Mohsen Mahmoodnia

Mohammad Farsi

Seyyed Hassan Marashi

Parviz Ebadi

چکیده English

Investigation of the cultivated tomato plant as a plant ideal system along with the drought resistant wild species can be useful to a better understanding of the mechanisms of drought resistance and improvement of tomato plants. To investigate the effect of drought stress on leaf Relative Water Content (RWC), electrolyte leakage and photosynthetic parameters in four species of tomato (a cultivated species and three wild species) at two levels of irrigation (field capacity and 40% field capacity) and four time periods (before stress, 10 days after stress, 20 days after stress and recovery) a factorial experiment based on Completely Randomized Design (CRD) was used. Among the tested species, cultivated species showed the highest decrease in RWC. Electrolyte leakage was significantly increased in stress conditions. The rate of photosynthesis and chlorophyll fluorescence yield in the two drought resistant wild species increased in stress conditions unlike of cultivated species, probably because of more adaptation of these species with low water conditions. The results showed that each of these species according to their own mechanism for dealing with drought stress, in one or more properties are superior to other species. it is therefore suggested that the different species for future studies (molecular) with different characteristics to be used.

کلیدواژه‌ها English

drought

Tomato

RWC

Electrolyte leakage

Photosynthesis

Chlorophyll fluorescence