بررسی انبارمانی چند توده پیاز خوراکی بومی افغانستان

نوع مقاله : مقالات پژوهشی

نویسندگان

دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده

پیاز خوراکی از نظر قابلیت انبارمانی دارای تنوع ژنتیکی زیادی است که شرایط محیطی از جمله دما نیز بر روی آن اثر می گذارد. در این تحقیق قابلیت انبارمانی 8 توده پیاز خوراکی بومی افغانستان شامل «حنایی هرات»، «زرد هرات»، «قرمز هرات»، «مزار شریف»، «کابل»، «سرپل»، «قندوز» و «بلخاب»، به همراه رقم ایرانی «قرمز آذر شهر» و رقم تجاری «سوییت گرانو» در دو دمای 5 درجه سانتی گراد و دمای انبار معمولی در طی 120 روز (6 دوره 20 روزه) بررسی شد. این آزمایش از نیمه آبان آغاز و تا نیمه اسفند ماه به طول انجامید. این پژوهش به صورت آزمایش اسپلیت فاکتوریل بر پایه طرح کاملا تصادفی انجام شد. نتایج نشان داد بین ارقام از نظر صفات انبارمانی (درصد کاهش وزن، درصد سبز شدن، طول جوانه سبز شده و وزن جوانه سبز شده به وزن سوخ)، تفاوت معنی داری در سطح احتمال یک درصد وجود داشت. طی 120 روز انبارداری در انبار معمولی، بیشتر توده ها با سرعت زیادی شروع به سبز شدن کردند، به صورتی که در توده های حنایی هرات، قرمز کابل، سرپل، بلخاب و قرمز آذر شهر، 50 روز و در توده های بومی زرد هرات، مزار شریف و رقم سوییت گرانو، حدود 75 روز پس از شروع انبارداری حدود 50 درصد از سوخها سبز شدند، اما توده بومی قندوز و قرمز هرات به ترتیب بیشترین و کمترین ماندگاری (50% سبز شدن پس از 105 و 35 روز در دمای انبار معمولی) را داشتند. کمترین کاهش وزن مربوط به توده قندوز (3/14 درصد در انبار معمولی و 7/12 درصد در 5 درجه سانتی گراد) و بیشترین کاهش وزن مربوط به توده بلخاب (6/20 درصد در انبار معمولی و 6/14 درصد در 5 درجه سانتی گراد) بود. همچنین بین دو شرایط دمایی از نظر صفات اندازه گیری شده در سطح احتمال یک درصد تفاوت معنی دار وجود داشت. اثر متقابل زمان و رقم در مورد صفات کاهش وزن و سبز شدن، در سطح احتمال پنج درصد معنی دار شد و بنابراین الگوی کاهش وزن و سبزشدن ارقام طی دوره انباری با هم متفاوت است. اثر متقابل زمان و شرایط دمایی در صفات کاهش وزن و سبز شدن در سطح احتمال یک درصد معنی دار شد. کاهش وزن در دمای 5 درجه سانتی گراد روند خطی کاهشی و سبزشدن روند خطی افزایشی با شیب کم داشت، در حالی که در مورد دمای انبار معمولی یک الگوی منحنی شکل وجود داشته به طوری که در اواسط دوره، کاهش وزن کمتر و سبز شدن بیشتر بوده است. اثر متقابل دما و رقم، فقط در مورد کاهش وزن در سطح احتمال 5 درصد معنی دار شد. کاهش وزن سوخها، در دمای انبار معمولی در ابتدا و انتهای دوره انبارداری بیشتر بود، اما در دمای 5 درجه سانتی گراد، کاهش وزن طبق یک مدل خطی در طول زمان انبارمانی کاهش یافت. درصد سبز شدن سوخها، در دمای انبار معمولی در فواصل ابتدایی دوره انبارداری با سرعت زیاد افزایش یافت و در فواصل انتهایی انبارمانی ثابت شد، اما در دمای 5 درجه سانتی گراد، درصد سبز شدن طبق یک مدل خطی با شیب بسیار کمی در طول زمان افزایش داشت. تنوع زیادی در انبارمانی توده های پیاز بومی افغانستان وجود دارد که می تواند در برنامه های اصلاحی مورد استفاده قرار گیرد.

عنوان مقاله [English]

(.The Study of storability in some Afghan Local Onions (Allium cepa L

نویسندگان [English]

  • Sayed Ali Yaqoobi
  • Sayed Hossain Neamati
  • Majid Azizi
  • Mahmood Shoor
Ferdowsi University of Mashhad
چکیده [English]

Introduction: Storage potential is an important characteristic for onion. Annually, a large quantity of produced onions worldwide deteriorated during storage. The storability of onion could be affected by several factors including cultivar and temperature. The genetic variation for onion storage ability is considerable. Rivera Martínez et. al. (2005) evaluated the storage ability of 18 local and 4 commercial cultivars of onions in Spain. Their results showed that there is significant variation for storage ability among different onion cultivars, and interstingly the local cultivars were more storage potent than commercial ones. Onion storage ability could also be affected by environmental conditions such as temperature. Benkeblia et al. (2000) studied the effects of various temperatures on respiratory parameters of onion. They reported that by increasing in temperature the respiration will raise. The positive effect of higher temperature in enhancing the growth of sprouts and elevating transpiration has been reported (Miedema, 1998; Yoo et al., 1997). Afghanistan is considered to be one of the origins of onion (Brewster, 1994). There are no reports on estimating storage ability of Afghan local varieties under different temperature conditions.

Materials and Methods: In this research, we studied the storage ability of eight local varieties “Hanaaie Harat”, “Zard-e-Harat”, “Ghermrz-e-Harat”, “Mazar-e-Sharif”, “Kabul”, “Sar-e-Pul”, “Ghonduz” and “Balkhaab” originated from Afghanistan, an Iranian cultivar (“Ghermez-e-Azarshahr”), along with a commercial cultivar “Sweet Grano” at two different temperature regimes (5°C and ambient temperature), in six-time intervals of 20 days. The average temperature of ambient storage was 13°C (ranging from 8-18 °C). The experiment lasted from November 6th of 2010 to March 5th. This research was performed in a completely randomized design based split factorial design, with 3 replications. For each replication, 50 healthy non-sprouted bulbs were packaged in plastic nets. Storage potential related characteristics such as sprouting percentage, weight loss percentage, sprout length, and sprout weight/ bulb weight ratio in 20 days intervals were measured. All data were subjected to analysis of variance (ANOVA) using SAS statistical software. Mean comparisons were calculated at 5% probability level using LSD when the F-value was significant (Fisher’s protected LSD).

Results and Discussion: Our results showed that there were significant differences among cultivars storage characteristics (weight loss percent, sprouting percent, length of sprouts and sprout weight/ bulb weight ratio). “Ghonduz” and “Ghermrz-e-Harat” local cultivars had the most and least storage ability, 50% of bulb sprouting after 105 and 35 days, respectively. Rivera Martínez et al. (2005) and Ramin (1999) also reprted Spanish and Iraninan local cultivars have more storability in comparision to commercial cultivars. In ambient storage, weight loss of onion bulbs was higher at the beginning and the end of storage period. But in 5 °C, it decreased with a linear model during storage period. The interaction between cultivar and time was also significant. It shows onion weight loss differs in various intervals. It may be attributed to genetic variation and morphological difference such as number and thickness of dry scales of onion bulbs. In ambient storage condition, onion sprouting percentage showed a sharp increase in early storage intervals and become fixed in the late intervals. Under 5 °C treatment, it raised as a linear model with very slow slope. It seems that weight loss and sprouting of onion bulbs in ambient storage is dependent to temperature and relative humidity of environment. This finding is in agreement with previous reports (Baninasab and Rahemi, 2006; Forudi, 2005). The sprout length and the ratio of sprout weight to bulb weight was lower in 5°C than ambient temperature. Abdalla and Mann (1963) and Yoo et al. (1997) also reported that smaller sprouts in lower temperatures.

Conclusions: In this research we studied the effect of cultivar and temperature on some local cultivars of onion from Afghanistan in different intervals. We found that storage potential of onion bulbs could be influenced by genetic factors and environment conditions such as temperature. Effect of cultivar on all characteristics was significant. There was also a high variation in storability of onion cultivars. Our findings show that local cultivars are more storable than commercial cultivars. Among the cultivars, “Ghonduz” cultivar had higher storage potential than other cultivars including the commercial cultivar of “Sweet Grano”. Our results confirmed that local cultivars could be a good source of desirable genes such as storability and therefore, they could be employed in breeding programs to broaden the genetic base of breeding matreials. In addition, sprouting percentage, weight loss percentage and onion sprout growth were less under 5 °C treatment than ambient temperature. Therefore, we could conclude that storing onion bulbs in low temperature conditions could reduce the onion spoilage and improve shelf life time.


مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 16 فروردین 1400
  • تاریخ دریافت: 03 مهر 1396
  • تاریخ بازنگری: 13 آذر 1400
  • تاریخ پذیرش: 16 فروردین 1399