بررسی خصوصیات ادافیکی، مورفولوژیکی و فیتوشیمیایی جمعیت‌های وحشی گیاه گلدر (Otostegia Persica B.) در رویشگاه‌های بلوچستان، ایران

نوع مقاله : مقالات پژوهشی

نویسندگان

1 گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

2 دانشگاه ولایت ایرانشهر

3 گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل،ایران

10.22067/jhs.2021.70495.1053

چکیده

عوامل محیطی از مهمترین عوامل مؤثر بر صفات کمی و کیفی گیاهان دارویی است. این پژوهش در سال 1397 با هدف بررسی برخی ویژگی‌های ادافیکی، مورفولوژیکی و فیتوشیمیایی گیاه گلدر در رویشگاه‌های طبیعی بلوچستان در قالب طرح آشیانه‌ای به صورت کاملاً تصادفی با سه تکرار به اجرا در آمد. همچنین اجزاء اسانس برگ و گل جمعیت کوه بیرک مهرستان نیز مورد ارزیابی قرار گرفت. مناطق مورد بررسی عبارت بودند از، 1- سراوان (روستاهای کوه سونط و ناهوک)، 2- خاش (روستاهای کوه پنج انگشت و پشت کوه)، 3- سرباز (روستاهای پادیک و مرکز سرباز کلات) و 4- مهرستان (روستاهای زرد و کوه بیرک). نتایج نشان داد که کمترین و بیشترین سطح pH به ترتیب در زرد و کوه‌بیرک از شهرستان مهرستان، حداقل (29/1) و حداکثر (38/4) میزان EC به ترتیب در پنج انگشت و ناهوک، کمترین (53/43 دسی‌زیمنس بر متر) و بیشترین (73/50 دسی‌زیمنس بر متر) سطح Na به ترتیب در کوه بیرک و ناهوک، بیشترین میزان N و P در پشت-کوه خاش، بیشترین مقدار K کل، K قابل جذب و بیشترین درصد سیلت در منطقه کوه سونط سراوان اندازه‌گیری شد. در ارزیابی خصوصیات مورفولوژیکی گیاه در مناطق مختلف، حداکثر فاصله میانگره، طول دمبرگ، طول و عرض برگ و تعداد شاخه‌های اصلی و شاخه‌های فرعی در منطقه کوه‌بیرک شهرستان مهرستان و بیشترین ارتفاع گیاه در منطقه ناهوک سراوان اندازه‌گیری شد. حداکثر میزان فلاونوئیدهای برگ و فلاونوئید ریشه (به ترتیب 83/1 و 11/0 میلیگرم کوئرستین بر گرم وزن نمونه) و فنل ساقه (86/1 میلی‌گرم گالیک اسید بر گرم وزن نمونه) در منطقه پنج انگشت شهرستان خاش، بیشتربن میزان فلاونوئید ساقه و ریشه (به ترتیب 45/0 و 11/0 کوئرستین بر گرم وزن نمونه) در منطقه زرد شهرستان مهرستان، بیشترین فنل برگ (38/2 میلی‌گرم گالیک اسید بر گرم وزن نمونه) و کربوهیدرات ریشه (73/1 میلی‌گرم بر گرم) در منطقه پشت کوه خاش و حداکثر میزان کربوهیدرات برگ (99/1 میلیگرم بر گرم) در منطقه کوه‌سونط سراوان اندازه‌گیری شد. در کل بیشترین مقدار فلاونوئید در برگها و بیشترین میزان فنل و کربوهیدرات در ساقه موجود بود. آنالیز ترکیبات شیمیایی اسانس با استفاده از دستگاه گاز کروماتوگراف-طیف سنج جرمی (GC-MS) تعداد 12 ترکیب در برگ و ۳۱ ترکیب در گل را نشان داد. بیشترین اجزاء اسانس در برگ و گل به ترتیب Thymol با سهم 12 درصدی و Benzene, 1-(1,5-dimethyl-4-hexenyl)-4-methyl- (CAS)) با سهم 13 درصدی بودند. به طور کلی نتایج حاصل از این پژوهش نشان داد در بین جمعیت‌های مورد مطالعه از نظر تمام ویژگی‌های مورد بررسی تنوع قابل ملاحظه‌ای وجود دارد که نشان میدهد عوامل محیطی همانند عوامل ژنتیکی در ایجاد تنوع در خصوصیات مورفولوژیکی و فیتوشیمیایی این گیاه موثر هستند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Study of Edaphic, Morphological and Phytochemical components of wild population of Otostegia persica B. in habitats of Balochistan, Iran

نویسندگان [English]

  • Monireh Nemati 1
  • abdalshakoor raissi 2
  • Mohammad Reza Asgharipour 3
  • Fatemeh Nosrati 1
1 Faculty of agriculture, Zabol university, Zabol, Iran
3 Faculty of agriculture, Niversity of Zabol, Zabol, Iran
چکیده [English]

Introduction: One of the most important factors affecting the quantitative and qualitative characteristics of plants are genetic and environmental factors and their interactions. Golder (Otostegia persica Boiss.) Is one of the endemic species of Iran and is in the list of top 10 medicinal plants used in Baluchistan, Iran; Therefore, in this study, some morphological and phytochemical characteristics of this plant in the natural habitats of Baloohestan were investigated. Leaf and flowers essential oil components of Kooh birk-Mehrestan population were also measured. Also, with the aim of investigating the soil properties on the establishment and growth characteristics of Golder habitats, the soil edaphic characteristics of plant communities were evaluated.

Materials and Methods: This study was conducted in 2017 in some habitats of Baluchistan, Iran. Research in the form of a nested plan in a completely random with three replications in the cities of 1- Saravan (Villages of Kooh Sont and Nahuk), 2- Khash (Villages of Panj Angisht and Posht Kuh), 3- Sarbaz (Padik village and Kalat Sarbaz) and 4-Mehrestan (Villages of Zard and Birk kooh) was performed using field survey. In this experiment, edaphic traits such as soil texture and chemistry were measured. Morphological traits, Morphological traits including plant height, internode distance, leaf length and width were measured using instruments such as graduated rulers and calipers. Phytochemical traits including Phenol, Flavonoids and Carbohydrates in different parts of the plant and also the components of essential oils in leaves and flowers were studied. Soluble carbohydrate by Coles and Ansel method, photosynthetic pigments by Arnon method, total phenols with fullene-cicalto reagent by McDonald method and flavonoids by aluminum chloride colorimetric method and adsorption of any reaction compound at 415 nm wavelength by spectrophotometer were measured.

Data analysis was performed by SAS software (version 9.2) and the means were compared by Duncan's multiple range test at 5% level.

Results: In evaluating the Edaphic traits, the lowest and highest pH levels respectively in Zard and Kooh Birk of Mehrestan city, The lowest (1.29) and highest (4.38) EC levels in Panj angosht and Nahuk respectively, the lowest (43.53(dS m-1)) and highest (50.73(dS m-1)) Na levels in Kooh Birk and Nahuk respectively, the highest N (11.10%) and P (0.32 (ppm)) in the posht kooh of Khash, the highest amount of total K (62.20(ppm)), absorbable K (72.17(ppm)) and the highest percentage of silt (38.30) were measured in the kooh sont area of Saravan. In evaluating the growth characteristics of plant in different regions, the maximum internode distance, highest number of lateral branches, petiole length, leaf length and width and number of main branches in Kooh Birk region of Mehrestan city and highest plant height in Nahuk region of Saravan city were taken. Comparing the amount of phytochemical compounds in different organs of this plant, it was observed that the highest amount of flavonoids is present in the leaves and the highest amount of phenols and carbohydrates are present in the stem. The lowest amount of all three compounds was measured at the root. Maximum amount of leaf Flavonoids (1.83mgQE/g), stem Phenol (mg GAE/g 1.86) and root Flavonoid (0.11 mgQE/g) in Panj angosht area of Khash city, stem and root Flavonoids (0.45mgQE/g and 0.11mgQE/g) and stem Carbohydrate (1.99 mg/g) in Zard area of Mehrestan city, leaf Phenol (mgGAE/g 2.38) and root carbohydrate (1.73 mg/g) in Posht kooh region of Khash, and maximum amount of leaf carbohydrates (1.99 mg/g) in Kooh sont area of Saravan were measured. Analysis of the chemical composition of the essential oil using a gas chromatograph-mass spectrometer (GC-MS) showed 12 compounds per leaf and 31 compounds per flower. The highest and lowest essential oil components were Thymol (12.0%) and Decane (2.1%), respectively. Also, the highest and lowest components of essential oils in flowers were Benzene, 1- (1,5-dimethyl-4-hexenyl) -4-methyl- (CAS)) (13.0%) and (0.4%), respectively. Therefore, the lowest essential ingredient was Decane, both in leaves and flowers. In general, the results of this study showed that there is a considerable diversity among the studied populations in terms of all the studied characteristics. This indicates that environmental factors similar to genetic factors are effective in creating diversity in morphological and phytochemical characteristics of this plant.

Conclusions: In general, the results of this experiment showed that the habitats of Khash is better in terms of soil chemistry and major phytochemical traits. Kooh birk-Mehrestan region is the best area for harvesting the aerial parts of this plant.

کلیدواژه‌ها [English]

  • elements
  • Essence components
  • Flavonoid
  • morphology

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 20 شهریور 1400
  • تاریخ دریافت: 30 اردیبهشت 1400
  • تاریخ بازنگری: 05 شهریور 1400
  • تاریخ پذیرش: 20 شهریور 1400